«Бас бостандығынан айыруға сотталған адамдарға еңбек-түзеу мекемесінің
түрін анықтау жөніндегі сот тәжірибесі туралы»
Қазақ КСР Жоғарғы Соты Пленумының 1961 жылғы 7 желтоқсандағы
№ 4 Қаулысы
(1987.18.12. берілген өзгерістер мен толықтыруларымен)
ҚР Жоғарғы сотының 2006.23.06. № 7 Нормативтік қаулысымен күші жойылды
Бас бостандығынан айыруға сотталған адамдарға еңбек-түзеу мекемесінің түрін анықтау жөніндегі сот тәжірибесін зерттеу соттардың қылмыстық істерді қарағанда заң талаптарын орындауда елеулі қателіктер мен оны бұзуға жол беретіндігі байқалды.
Сотталған адамға қатаң режимдегі еңбек-түзеу колониясын анықтау үшін бас бостандығынан айыруға бұрынғы шартты сотталғандықты тану қажет пе, жоқ па деген мәселені шешуде сот тәжірибесінде бірізділік жоқ.
Кей жағдайларда соттар бас бостандығынан айыруға қатаң режимдегі еңбек-түзеу колониясын тағайындау үшін бас бостандығынан айыруға екі жолы сотталғандығы қажет деп қателеседі.
ҚК-тің 23-1-бабында көрсетілген деректер бола тұра соттар сотталған адамды ерекше қауіпті рецидивист деп тану туралы мәселені талқылаудың байыбына бара алмайды, соның салдарынан еңбек-түзеу колониясынан түрі дұрыс анықталмайды.
Басқа жағдайда бас бостандығынан айыруға сотталғандарға сот еңбек- түзеу мекемесінің түрін мүлде тағайындамайды.
Еңбек-түзеу мекемесінің түрін тағайындағанда жіберілген қателіктерді түзету тәртібі туралы сот тәжірибесінде бірізділік жоқ. Кей жағдайда облыстық соттар кассациялық тәртіппен істі қарағанда халық соттарының үкімін бұзып, істі сотта қайта қарауға жібереді де, кейде бұл мәселені шешу заңда бірінші сатыдағы соттың құзырына беріле тұра, еңбек-түзеу колониясының түрін өздері анықтайды.
Сотталғандарға еңбек-түзеу мекемесінің жеңілірек немесе неғұрлым қатаң түрін тағайындағанда соттар ондай шешімнің дәлелдерін үкімде көрсетпейді.
