Егер салықтық кезеңде жеңілдік жасалатын бағалы қағаздардың əрбір түрі бойынша барлық шығып қалу операциясынан алынатын нəтижелердің жалпы сомасы теріс мəнге ие болса, онда мұндай мəн корпоративтік табыс салығын есептеу кезінде есепке алынбайды.
Осы Кодекстің 337-бабы 2-тармағының 5), 6), 7), 8), 9), 10) тармақшаларында жəне үшінші бөлігінде көрсетілген бағалы қағаздар жеңілдік жасалатын бағалы қағаздар болып табылады.
5. Бағалы қағаздардың бастапқы құны мынадай көрсеткіштердің сомасы ретінде айқындалады:
1) халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сəйкес бағалы қағаздардың құнына енгізілетін сатып алуға арналған шығындардың жиынтығы,
немесе
егер бағалы қағаздар жарғылық капиталға салым ретінде алынған жағдайда - бағалы қағаздардың жарғылық капиталға салым ретінде алынған, бірақ төлеу есебіне алынған сомадан аспайтын құны. Бұл ретте мұндай құн салымның алынғанын жəне бағалы қағаздар алынған құнды растайтын құжаттар (қабылдау-беру актісі жəне (немесе) өзге де құжаттар) негізінде айқындалады,
немесе
егер бағалы қағаздар қайта ұйымдастырылу нəтижесінде алынған жағдайда - беру актісінде немесе бөлу балансында көрсетілген құн,
немесе
егер бағалы қағаздарды акционер (қатысушы, құрылтайшы) заңды тұлға таратылған немесе жарғылық капитал азайтылған, сондай-ақ заңды тұлға құрылтайшыдан, қатысушыдан осы заңды тұлғаға қатысу үлесін немесе оның бір бөлігін сатып алған, эмитент-заңды тұлға осы эмитент шығарған акцияларды акционерден сатып алған кезде, мүлікті бөлу нəтижесінде алған жағдайда - мүлікті бөлу кезінде акционер, қатысушы, құрылтайшы алатын (алған), оның ішінде бұрын енгізілген мүліктің орнына алатын (алған), осындай бағалы қағаздардың берілгенін растайтын жəне тараптардың қолтаңбаларымен куəландырылған құжатта көрсетілген қайта бағалау мен құнсыздану есепке алынбастан, беруші тұлғаның бухгалтерлік есепке алуында көрсетілуге жататын (көрсетілген) беру күніндегі баланстық құны,
немесе
егер бағалы қағаздар өтеусіз алынған жағдайда - осы Кодекске сəйкес жылдық жиынтық кіріске өтеусіз алынған мүліктің құны түрінде енгізілген құн;
2) осы Кодекстің 286-бабының 2), 13) жəне 16) тармақшаларында жəне 287-бабында көрсетілген шығындардан (шығыстардан) басқа, халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сəйкес бағалы қағаздардың құнын, оның ішінде сатып алынғаннан кейін де ұлғайтатын басқа да шығындар.
Бағалы қағаздар шығып қалған кезде олардың бірлігінің бастапқы құны бағалы қағаздардың келіп түскен уақыты бойынша алғашқысының бастапқы құны бойынша айқындалады.
253-бап. Құны толығымен шегерімге жатқызылған активтер бойынша құн өсімінен түсетін кіріс
1. Осы баптың мақсаттары үшін мыналар:
1) 2000 жылғы 1 қаңтарға дейін қолданыста болған Қазақстан Республикасының салық заңнамасына сəйкес құны толығымен шегерімге жатқызылған негізгі құралдар;
2) Қазақстан Республикасының инвестициялар туралы заңнамасына сəйкес 2009 жылғы 1 қаңтарға дейін жасалған келісімшарттар бойынша инвестициялық жоба шеңберінде пайдалануға енгізілген, құны толығымен шегерімге жатқызылған активтер құны толығымен шегерімге жатқызылған активтер болып табылады.
2. Құны толығымен шегерімге жатқызылған активтер бойынша құн өсімінен түсетін кіріс əрбір актив бойынша мынадай сомада танылады:
1) өткізу кезінде - активті өткізу құны;
2) жарғылық капиталға салым ретінде беру кезінде - активтің жарғылық капиталға салым ретінде берілген құны;
3) заңды тұлғаны бірігу, қосылу, бөліну немесе бөлініп шығу жолымен қайта ұйымдастыру нəтижесінде шығып қалу кезінде - беру актісінде немесе бөлу балансында көрсетілген активтің құны.
254-бап. Амортизацияға жатпайтын өзге активтер бойынша құн өсімінен түсетін кіріс
1. Осы баптың ережелері амортизацияға жатпайтын мынадай активтер бойынша қолданылады:
2) аяқталмаған құрылыс объектілері;
3) орнатылмаған машиналар мен жабдықтар;
4) тіркеп-белгіленген активтерге немесе запастарға жатпайтын, қызмет мерзімі бір жылдан асатын активтер. Осы тармақшада көзделген активтерге, оның ішінде сатуға арналған ұзақ мерзімді активтер жатады;
2. Активтің шығып қалуынан алынған нəтиже оң немесе теріс мəнге ие болуы мүмкін жəне активтің əрбір түрі бойынша шығып қалудың əрбір операциясы бойынша мынадай тəртіппен айқындалады:
1) өткізу кезінде - активті өткізу құны мен оның бастапқы құны арасындағы айырма;
2) жарғылық капиталға салым ретінде беру кезінде - активтің жарғылық капиталға салым ретінде берілген құны мен оның бастапқы құны арасындағы айырма;
3) заңды тұлғаны бірігу, қосылу, бөліну немесе бөлініп шығу жолымен қайта ұйымдастыру нəтижесінде шығып қалу кезінде - беру актісінде немесе бөлу балансында көрсетілген активтің құны мен оның бастапқы құны арасындағы айырма.
254-баптың 3-тармағы 2029 ж. 1 қаңтарға дейін қолданылады
3. Корпоративтік табыс салығын есептеу мақсаттары үшін «Астана Хаб» қатысушылары қызметтің басым түрлерін жүзеге асыруы кезінде зияткерлік меншік объектісінің шығып қалуынан алынған нəтиженің теріс мəні есепке алынбайды.
4. Осы баптың 3-тармағында көрсетілгендерді қоспағанда, салықтық кезеңде активтердің əрбір түрі бойынша шығып қалудың операциясынан алынған нəтижелердің жалпы сомасы:
егер мұндай сома оң мəнге ие болса, құн өсімінен түсетін кіріс;
егер мұндай сома теріс мəнге ие болса жəне осы Кодекстің 338, 340, 341, 343 жəне 344-баптарында белгіленген тəртіппен есепке алынса, шығып қалудан келетін залал деп танылады.
5. Егер осы баптың 6-тармағында өзгеше көзделмесе, активтердің бастапқы құны мынадай көрсеткіштердің сомасы ретінде айқындалады:
1) халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сəйкес активтердің құнына енгізілетін сатып алуға, өндіруге, салуға арналған шығындардың жиынтығы
немесе
егер активтер жарғылық капиталға салым ретінде алынған жағдайда - активтің жарғылық капиталға салым ретінде алынған, бірақ ол төлеу есебіне алынған сомадан аспайтын құны. Мұндай құн салымның алынғанын жəне активтің алынған құнын растайтын құжаттар (қабылдау-беру актісі жəне (немесе) өзге де құжаттар) негізінде айқындалады,
немесе
егер активтер қайта ұйымдастыру нəтижесінде алынған жағдайда - беру актісінде немесе бөлу балансында көрсетілген активтің құны,
немесе
егер активтерді акционер (қатысушы, құрылтайшы) заңды тұлға таратылған немесе жарғылық капитал азайтылған, сондай-ақ заңды тұлға құрылтайшыдан, қатысушыдан осы заңды тұлғаға қатысу үлесін немесе оның бір бөлігін сатып алған, эмитент-заңды тұлға осы эмитент шығарған акцияларды акционерден сатып алған кезде, мүлікті бөлу нəтижесінде алған жағдайда - мүлікті бөлу кезінде акционер, қатысушы, құрылтайшы алатын (алған), оның ішінде бұрын енгізілгеннің орнына алатын (алған) активтің, осындай активтің қабылданғанын-берілгенін растайтын жəне тараптардың қолтаңбаларымен куəландырылған құжатта көрсетілген қайта бағалау мен құнсыздану есепке алынбастан, беруші тұлғаның бухгалтерлік есепке алуында көрсетілуге жататын (көрсетілген) беру күніндегі баланстық құны,
немесе
егер активтер өтеусіз алынған жағдайда - осы Кодекске сəйкес жылдық жиынтық кіріске өтеусіз алынған мүліктің құны түрінде енгізілген құн,
осы Кодекстің 286-бабының 2), 13) жəне 16) тармақшаларында жəне 287-бабында көрсетілген шығындардан (шығыстардан);
амортизациялық аударымдардан басқа, халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сəйкес активтердің құнын, оның ішінде танылғаннан кейін де ұлғайтатын басқа да шығындар.
6. Егер осы баптың 1-тармағының 4) тармақшасында көрсетілген актив бұрын тіркеп-белгіленген активтердің құрамында есепке алынған болса, онда оның бастапқы құны мынадай тəртіппен айқындалады:
қайта бағалау мен құнсыздану есепке алынбастан, тіркеп-белгіленген активтер құрамынан шығып қалған күнге осындай активтің халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сəйкес айқындалған баланстық құны
қосу
мыналардан:
осы Кодекстің 286-бабының 2), 13) жəне 16) тармақшаларында жəне 287-бабында көрсетілген шығындардан (шығыстардан);
амортизациялық аударымдардан басқа, халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сəйкес осы активтің құнын тіркеп-белгіленген активтер құрамынан алып тасталғаннан кейін де ұлғайтатын басқа да шығындар.
5-параграф. Кірісті азайту жəне түзету
255-бап. Жылдық жиынтық кірісті азайту
1. Салық салынатын кірісті айқындау мақсатында салық төлеушінің жылдық жиынтық кірісі мынадай кірістерге азайтылуға жатады:
1) Қазақстан Республикасында бейрезидент-заңды тұлғаның тұрақты мекемесі алған дивидендтерден басқа, осы Кодекстің 681-бабының 7) тармақшасында айқындалған шарттарға сəйкес келмейтін дивидендтер;
2) цифрлық майнингті жүзеге асыратын тұлғаның цифрлық майнинг бойынша қызметтен түсетін кірісі осы Кодекстің 325-бабының 1-тармағына сəйкес айқындалған цифрлық активтерді өткізуден түсетін кірісі;
3) сенімгерлік басқару құрылтайшысы алған (оның алуына жататын), мүлікті сенімгерлік басқарудан түсетін таза кіріс;
4) осы Кодекстің 329-бабының 1-тармағында көзделген коммерциялық емес ұйымның кірістері;
5) Қазақстан Республикасының агроөнеркəсіптік кешенді дамыту саласындағы мемлекеттік бағдарламасына, ҰКП операторы болып табылатын, Қазақстан Республикасының Үкіметі бекіткен бағдарламаларға сəйкес кəсіпкерлік субъектілерін мемлекеттік қаржылық емес қолдау түрінде бюджет қаражаты есебінен алынған көрсетілетін қызметтердің құны.
2. Салық салынатын кірісті айқындау мақсатында осы тармақта көзделген салық төлеушілер жылдық жиынтық кірісті мынадай кірістерге азайтады:
255-баптың 2-тармағының 1) тармақшасы 2029 ж. 1 қаңтарға дейін қолданылады
1) «Қазақстан Республикасындағы банктер жəне банк қызметі туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 5-1-бабында көрсетілген екінші деңгейдегі банктердің кредиттік портфельдерінің сапасын жақсартуға маманданатын, Қазақстан Республикасының Үкіметі жалғыз акционері болып табылатын ұйымның кірістері;
255-баптың 2-тармағының 2) тармақшасы 2029 ж. 1 қаңтарға дейін қолданылады
2) екінші деңгейдегі банктердің кредиттік портфельдерінің сапасын жақсартуға маманданатын, Қазақстан Республикасының Үкіметі жалғыз акционері болып табылатын ұйымнан осындай ұйымға бұрын берілген, кредиттер (қарыздар) бойынша талап ету құқықтарын сатып алуға байланысты екінші деңгейдегі банк алған талап ету құқығын басқаға беруден түсетін кірістер.
1. Осы бапта белгіленген жағдайларда, есепті салықтық кезеңдегі кірістің мөлшерін бұрын танылған кірістің сомасы шегінде ұлғайту немесе азайту түзету болып танылады.
1) тауарлар толық немесе ішінара қайтарылған;
2) мəміле шарттары өзгертілген;
3) өткізілген тауарлар, жұмыстар, көрсетілетін қызметтер үшін баға, өтемақы өзгертілген жағдайларда түзетілуге жатады. Осы тармақшаның ережесі өткізілген тауарлардың, орындалған жұмыстардың, көрсетілген қызметтердің ұлттық валютада төленуге құнының сомасы шарттың талаптары негізге алына отырып өзгертілген кезде де қолданылады;
4) баға жеңілдіктері, сатылым жеңілдіктері жасалған жағдайларда түзетілуге жатады.
3. Кірістерді түзету осы баптың 2-тармағында көрсетілген жағдайлар туындаған салықтық кезеңде жүргізіледі.
1-параграф. Жалпы ережелер
257-бап. Жалпы ережелер
1. Осы Кодекске сəйкес шегерімге жатпайтын шығындарды (шығыстарды) қоспағанда, салық төлеушінің кіріс алуға бағытталған қызметті жүзеге асыруға байланысты шығыстары салық салынатын кірісті айқындау кезінде осы Кодекстің 258 - 273-баптарында жəне 27 - 31-тарауларында белгіленген ережелер ескеріле отырып, шегерімге жатады.
Осы тармақтың ережелері салық төлеушінің Қазақстан Республикасында да, оның шегінен тысқары жерлерде де шеккен шығыстарына қолданылады.
2. Салық төлеушінің тіркеп-белгіленген активтерді салуға, сатып алуға арналған шығындары жəне күрделі сипаттағы басқа да шығындары осы Кодекстің 273 - 285-баптарына сəйкес шегерімге жатқызылады.
3. Халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына жəне Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сəйкес айқындалатын болашақ кезеңдердің шығыстары өздері жататын салықтық кезеңде шегерімге жатады.
4. Салық төлеуші шегерімдерді өзінің кіріс алуға бағытталған қызметіне байланысты шығыстарды растайтын құжаттары болған кезде іс жүзінде жүргізілген осындай шығыстар бойынша жүргізеді.
5. Егер осы бапта, осы Кодекстің 258 - 273-баптарында жəне 27 - 31-тарауларында өзгеше белгіленбесе, осы бөлімнің мақсаттары үшін шығыстарды тану күнін қоса алғанда, оларды тану халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сəйкес жүзеге асырылады.
Халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сəйкес тану тəртібі осы Кодекске сəйкес шегерімдерді айқындау тəртібінен ерекшеленген жағдайда, көрсетілген шығыстар осы Кодексте айқындалған тəртіппен салық салу мақсаттары үшін есепке алынады.
6. Егер осы Кодекстің 204-бабының 4-тармағында өзгеше көзделмесе, төленуге жататын (төленген) шығындардан басқа, халықаралық қаржылық есептілік стандарттарын жəне (немесе) Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасын қолдану кезінде активтер жəне (немесе) міндеттемелер құнының өзгеруіне байланысты бухгалтерлік есепке алуда туындайтын шығындар салық салу мақсаттарында шығындар ретінде қаралмайды.
7. Валюта бағамының өзгеруіне байланысты теңгемен төленуге жататын міндеттемені түзету (индекстеу), егер мұндай түзету төленуге жатса жəне халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сəйкес бухгалтерлік есепке алуда шығындар (шығыстар) деп танылса, салық салу мақсатында шығындар (шығыстар) деп танылады.
Бұл ретте осы Кодекстің 288-бабында көзделген жағдайларды қоспағанда, валюта бағамының өзгеруіне байланысты теңгемен төленуге жататын міндеттемені түзетуден (индекстеуден) келетін шығындар (шығыстар) сомасы бухгалтерлік есепке алуда жатқызылған сол шығындар (шығыстар) түрінің құрамында есепке алынады.
Мұндай шығындар (шығыстар) осы бөлімнің ережелері ескеріле отырып шегерімдерге жатқызылады.
8. Егер шығыстардың сол бір түрлері шығыстардың бірнеше баптарында көзделсе, онда салық салынатын кірісті есептеу кезінде көрсетілген шығыстар бір рет шегеріледі.
9. Салық төлеушінің шет мемлекетте қызметті тұрақты мекеме арқылы жүзеге асыруға байланысты шығыстары осы Кодекске сəйкес шегерімге жатады.
Резидент-заңды тұлғаның шет мемлекеттегі тұрақты мекемесінің салық салынатын кірісін айқындау кезінде осындай шет мемлекеттің салық заңнамасының немесе халықаралық шарттың ережелеріне сəйкес осындай салық салынатын кірісті алу мақсатында Қазақстан Республикасында да, оның шегінен тысқары жерлерде де жұмсалған басқарушылық жəне жалпы əкімшілік шығыстарды шегеруге жол беріледі.
Басқарушылық жəне жалпы əкімшілік шығыстардың сомасы резидент-заңды тұлға кіріс алған көздерден шет мемлекетте салық заңнамасында айқындалған тəртіппен осындай шет мемлекетте шегерімге жатады.
Егер резидент-заңды тұлға кіріс алған көздерден шет мемлекеттің салық заңнамасында немесе халықаралық шартта басқарушылық жəне жалпы əкімшілік шығыстарды шегеруге жол берілген, бірақ бұл ретте шет мемлекеттің салық заңнамасында мұндай шығыстарды шегерімге жатқызу тəртібі көзделмеген жағдайда, резидент-салық төлеуші көрсетілген шет мемлекетте басқарушылық жəне жалпы əкімшілік шығыстарды осы Кодекстің 708 - 711-баптарында айқындалған тəртіппен шегерімге жатқызады.
10. Салық төлеуші осы Кодекстің 288-бабына сəйкес шегерімдерді түзетуді жүзеге асырады. Бұл ретте осы түзетулер есепке алынған шегерімдер сомасы теріс мəнге ие болуы мүмкін.
11. Салық төлеуші алдыңғы салықтық кезеңде қолданғаннан басқа запастарды бағалаудың өзге əдісіне көшкен кезде бухгалтерлік есепке алуда пайда болған теріс айырма сомасы шегерімге жатады.
12. Осы бөлімде мынадай жағдайларда:
1) осы бөлімнің 27-тарауында - туынды қаржы құралдары бойынша;
2) осы бөлімнің 28-тарауында - ұзақ мерзімді келісімшарттар бойынша;
3) осы бөлімнің 29-тарауында - жер қойнауын пайдаланушылардың;
4) осы бөлімнің 30-тарауында - қаржылық қызметті жүзеге асыратын тұлғалардың;
5) осы бөлімнің 31-тарауында - цифрлық активтермен операцияларды жүзеге асыратын тұлғалардың шегерімдерді айқындау ерекшеліктері белгіленген.
2-параграф. Шегерімдердің жекелеген түрлері
258-бап. Шығыстардың жекелеген түрлері бойынша шегерімдер
1) Қазақстан Республикасының заңнамасына сəйкес белгіленген нормативтік техникалық ысыраптар шегінде жəне (немесе) шектеулер ескеріле отырып, табиғи монополия субъектісі реттелетін тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді ұсыну мақсатында шеккен ысыраптар;
2) табиғи кемудің Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген нормалары шегінде салық төлеуші (табиғи монополия субъектісінен басқа) шеккен ысыраптар;
3) алынған өтемақы сомасы шегінде тауарлардың баланстық құны мөлшерінде - бұрын шегерімге жатқызылмаған, жойылуына, бүлінуіне байланысты нұқсан келтірген тұлғадан залалды өтеу сомасы алынған тауарларды өндіру жəне (немесе) сатып алу бойынша шығыстар;
4) алынған сақтандыру төлемінің сомасы шегінде тауарлардың баланстық құны мөлшерінде - бұрын шегерімге жатқызылмаған, сақтандыру жағдайының басталуына байланысты сақтандыру ұйымынан сақтандыру төлемдері алынған тауарларды өндіру жəне (немесе) сатып алу жөніндегі шығыстар түріндегі ысыраптар жатады.
Осы бөлімнің мақсаттары үшін:
тауардың бүлінуі тауардың барлық немесе жекелеген сапасының (қасиетінің) нашарлауын білдіреді, соның салдарынан аталған тауар кіріс алуға бағытталған қызметте пайдаланылмайды;
салдарынан тауардың жойылуы немесе ысырабы орын алған оқиға тауардың шығыны деп түсініледі. Салық төлеуші табиғи кемудің Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген нормалары шегінде шеккен тауардың ысырабы шығын болып табылмайды;
Ысыраптар тиісінше ысырапты есепке алу күні немесе залалдың өтемақы сомасын, сақтандыру төлемінің сомасын алу күні тура келетін кезеңде шегерімдерге жатады.
2. Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген жағдайларда салық төлеушінің келісімде, ұжымдық шартта, жұмыс берушінің актісінде:
1) міндетті, мерзімді (еңбек қызметі ішінде) медициналық тексеріп-қарауға;
2) жұмыскерлерді ауысым алдындағы, ауысымнан кейінгі жəне өзге де медициналық куəландыруға (тексеріп- қарауға);
3) медициналық пункттерді күтіп-ұстауға немесе оларды ұйымдастыру бойынша көрсетілетін қызметтерге;
4) жұмыскерлерді еңбек қауіпсіздігі, еңбекті қорғау жəне еңбек гигиенасы талаптарына, оның ішінде санитариялық- эпидемиологиялық талаптарға сай келетін еңбек жағдайларымен қамтамасыз етуге;
5) жұмыскерлерді арнайы жабдықталған жерде демалу жəне тамақтану мүмкіндігімен қамтамасыз етуге;
6) жұмыскерлерді тамақтандыруды ұйымдастыру жөніндегі қызметті жүзеге асыруға көзделген шығыстары шегерімге жатады.
осы Кодекстің 263-бабына сəйкес шегерімге жатқызылатын, өзара байланысты тараптар арасындағы кредит (қарыз) шарты бойынша тұрақсыздық айыбын (айыппұлдарды, өсімпұлды);
осы Кодекстің 286-бабы негізінде шегерімге жатқызылмайтын тұрақсыздық айыбын (айыппұлдарды, өсімпұлды) қоспағанда, ұйғарылған немесе танылған тұрақсыздық айыбы (айыппұлдар, өсімпұл) бойынша шығыстар шегерімге жатады.
4. Салық төлеушінің мəміледе белгіленген кепілдік мерзімі ішінде жүргізілген өткізілген тауарлардың, орындалған жұмыстардың, көрсетілген қызметтердің кемшіліктерін жою жөніндегі іс жүзіндегі шығыстары шегерімге жатады.
5. Салық төлеушінің жеке кəсіпкерлік субъектілерінің:
1) бір жыл ішіндегі жұмыскерлердің орташа тізімдік санын негізге ала отырып, бір жұмыскерге салықтық кезеңнің соңғы күніне қолданыста болатын айлық есептік көрсеткіштен аспайтын мөлшерде Қазақстан Республикасының кəсіпкерлік саласындағы заңнамасына сəйкес жеке кəсіпкерлік субъектілерінің бірлестіктеріне;
2) мемлекеттік жоспарлау жөніндегі орталық уəкілетті орган бекіткен міндетті мүшелік жарналардың шекті мөлшерінен аспайтын мөлшерде ҰКП-ға мүшелік жарналарын төлеу жөніндегі шығыстары шегерімге жатады.
Осы тармақтың 1) жəне 2) тармақшаларының ережелері есепті салықтық кезеңде алдыңғы жəне (немесе) оның алдындағы салықтық кезеңдер үшін мүшелік жарналар төленген жағдайда да қолданылады.
2) əлеуметтік медициналық сақтандыру қорына аударымдар;
3) жұмыс берушінің жұмыскердің пайдасына міндетті зейнетақы жарналары бойынша Қазақстан Республикасының заңнамасында айқындалатын мөлшердегі шығыстары шегерімге жатады.
Есепті салықтық кезең үшін шегерімге жатқызылатын, осы тармақта көзделген шығыстардың мөлшері Қазақстан Республикасының заңнамасына сəйкес:
1) есепті салықтық кезең жəне (немесе) есепті салықтық кезеңнің алдындағы салықтық кезеңдер үшін есептелген, ұсталған, есепке жазылған шекте есепті салықтық кезеңде;
2) есепті салықтық кезең үшін есептелген, ұсталған, есепке жазылған шекте есепті салықтық кезеңнің алдындағы салықтық кезеңдерде төленген аударымдар мен жарналар сомасында айқындалады.
7. Егер жарнама мақсатында өтеусіз (оның ішінде сыйға тарту түрінде) берілген тауар бірлігінің құны мұндай тауарды беру күніне қолданыста болатын айлық есептік көрсеткіштің 5 еселенген мөлшерінен аспаса, салық төлеушінің мұндай тауардың баланстық құны мөлшеріндегі шығыстары шегерімге жатады.
Шегерімге жатқызу осындай тауарды беру жүзеге асырылған салықтық кезеңде жүргізіледі.
8. Салық төлеушінің жеке тұлғаларға мынадай төлемдер түріндегі шығыстары шегерімге жатады:
1) моральдық нұқсанды қоспағанда, жеке тұлғаның өмірі мен денсаулығына келтірілген зиянды Қазақстан Республикасының заңнамасына сəйкес өтеу;
2) заңды күшіне енген сот актісі бойынша ұйғарылатын материалдық залалды, сондай-ақ сот шығыстарын өтеу сомалары.
9. Қазақстан Республикасының заңнамасында жəне (немесе) Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шарттарда айқындалған тəртіппен иеленетін жəне (немесе) пайдаланатын (оның ішінде лицензиялық немесе қосалқы лицензиялық шарт (келісім) негізінде) фирмалық атаумен, тауар белгісімен жəне (немесе) қызмет көрсету белгісімен тауарды өндіруді жəне (немесе) өткізуді жүзеге асыратын салық төлеуші мұндай тауарға меншік құқығының бар-жоғына қарамастан, оны сату көлемдерін ұстап тұруға жəне (немесе) ұлғайтуға бағытталған қызмет бойынша шығыстарды шегерімге жатқызады.
10. Осы бөлімнің мақсаттарында сенімгерлік басқарушыға осы Кодексте мүлікті сенімгерлік басқару жөніндегі қызмет бойынша салықтық міндеттемені орындау жүктелген жағдайда, осындай сенімгерлік басқарушының шығыстары шегерімге жатқызу мақсаттары үшін осы Кодекстің 66, 68, 69, 70 жəне 71-баптарының ережелері ескеріле отырып айқындалады.
11. Кəсіпорынды мүліктік кешен ретінде сатудан, осы Кодекстің 247-бабына сəйкес формула бойынша алынған теріс нəтиже шегерімге жатады.
12. Жүк тасымалдаушының Қазақстан Республикасының теміржол көлігі туралы заңнамасына сəйкес төленген уақытша теңгерімдеу төлемақысы бойынша шығыстарды шегеруге құқығы бар. Мұндай шығыстарды шегеру табиғи монополиялардың тиісті салаларында басшылықты жүзеге асыратын мемлекеттік орган белгілеген мөлшерлер шегінде жүзеге асырылады.