тағайындалған (сайланған) күннен бастап күнтізбелік алпыс күннен аспайтын басқару органының мүшесін;
уəкілетті органның банк, сақтандыру холдингтері мəртебесін иеленуге келісімі болған кезде тұлға банк, сақтандыру холдингтерінің белгілерін иеленген күннен бастап күнтізбелік алпыс күннен аспаған банк, сақтандыру холдингтері мəртебесін иеленетін тұлғаның басшы қызметкерлерін қоспағанда, уəкілетті органның тиісті келісімі жоқ адамның нарық субъектісінің басшы қызметкерінің функцияларын орындауына жол берілмейді.
7. Филиалды қоспағанда, нарық субъектісінің басқару органының мүшесі лауазымына адам кемінде күнтізбелік тоқсан күннен кейін, бірақ:
басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) келісім беруден уəкілетті органның бас тартуын алғаннан кейін;
уəкілетті органның келісімі берілгенге дейін басқару органы мүшесінің өкілеттіктері тоқтатылғаннан кейін;
осы баптың 6-тармағында көзделген мерзім өткеннен кейін жəне оны келісу үшін құжаттар ұсынылмағаннан кейін қатарынан он екі ай ішінде екі реттен артық емес қайта тағайындалуы (сайлануы) мүмкін.
Осы тармақта көзделген тыйым салу банк, сақтандыру холдингтеріне қолданылмайды.
атқарушы орган басшысының міндеттері атқарушы органның мүшесін тағайындауға (сайлауға) уəкілетті органның келісімі бар адамға;
бас бухгалтердің міндеттері бас бухгалтердің орынбасарын тағайындауға (сайлауға) уəкілетті органның келісімі бар адамға күнтізбелік алпыс күннен аспайтын мерзімге жүктелген жағдайларды қоспағанда, осы баптың талаптарына сай келмейтін жəне уəкілетті органмен келісілмеген адамдардың нарық субъектісінің басшы қызметкерінің міндеттерін атқаруына (уақытша болмаған адамды алмастыруға) тыйым салынады.
Уəкілетті органмен келісілген кандидатураның болмауына байланысты осы тармақтың бірінші бөлігінде аталған адамдарға атқарушы орган басшысының не бас бухгалтердің міндеттерін атқаруды (уақытша болмаған адамды алмастыруды) қатарынан он екі ай ішінде жиынтығында күнтізбелік бір жүз сексен күннен артық жүктеуге жол берілмейді.
Осы тармақтың бірінші бөлігінде жəне осы баптың 6-тармағында көрсетілген мерзім өткеннен кейін жəне құжаттардың толық топтамасы уəкілетті органға келісуге ұсынылмаған не уəкілетті орган келісуден бас тартқан жағдайда басшы қызметкер лауазымына кандидат басшы қызметкердің өкілеттіктерін жүзеге асыруға құқылы емес.
9. Банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының атқарушы органының басшысы, бас бухгалтері басқа, оның ішінде Қазақстан Республикасының бейрезиденттері болып табылатын банктерде, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарында, Қазақстан Республикасының бейрезидент банктерінің филиалдарында, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының филиалдарында атқарушы органның мүшесі (Қазақстан Республикасының бейрезидент банкі филиалының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының басшысы, басшысының орынбасары), бас бухгалтері лауазымын атқаруға құқылы емес.
Егер:
банктер бір-біріне қатысты бас жəне еншілес ұйым болса;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдары бір-біріне қатысты бас жəне еншілес ұйым болса көрсетілген шектеу қолданылмайды.
Филиал басшысы, басшысының орынбасары, бас бухгалтері:
қаржы ұйымындағы, басқа филиалдардағы басшы қызметкер;
атқарушы органның басшысы не заңды тұлғаның атқарушы органының функцияларын жеке-дара жүзеге асыратын тұлға лауазымын атқаруға құқылы емес.
10. Нарық субъектісі басшы қызметкерлерді тағайындау (сайлау) кезінде олардың осы баптың талаптарына сай келуін, оның ішінде уəкілетті органның интернет-ресурсында орналастырылатын ақпаратты ескере отырып, өз бетінше тексереді.
11. Уəкілетті орган басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) келісім беру үшін ұсынылған құжаттарды уəкілетті органның нормативтік құқықтық актілерінің талаптарына сəйкес құжаттардың толық топтамасы ұсынылған күннен бастап отыз жұмыс күні ішінде қарайды.
Басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) уəкілетті органның келісімін беру тəртібі мінсіз іскерлік беделі болмауының өлшемшарттарын, келісім алу үшін қажетті құжаттарды, халықаралық сертификаттармен расталған кəсіби біліктілігі бар кандидаттар үшін еңбек өтілінің болуы бойынша ерекшеліктерді жəне осындай сертификаттардың тізбесін қоса алғанда, уəкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленеді.
Бағалы қағаздар нарығына кəсіби қатысушының, бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорының, ерікті жинақтаушы зейнетақы қорының басшы қызметкері лауазымын қоспағанда, басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) келісім берген үшін алым алынады, оның мөлшері мен төлеу тəртібі Қазақстан Республикасының салық заңнамасында айқындалады.
Басшы қызметкердің (басшы қызметкер лауазымына кандидаттың) іскерлік беделін бағалауды уəкілетті орган, оның ішінде осы Заңның 13-5-бабына сəйкес уəжді пайымдауды пайдалана отырып жүзеге асырады.
Уəкілетті орган басшы қызметкер лауазымына кандидатқа қатысты уəжді пайымдауды қалыптастыру кезінде осы тармақтың бірінші бөлігінде көрсетілген құжаттарды қарау мерзімін тоқтата тұрады. Көрсетілген мерзім уəжді пайымдаудың жобасы басшы қызметкер лауазымына кандидатты келісу үшін құжаттарды ұсынған тұлғаға жіберілген кезден бастап уəкілетті орган уəжді пайымдауды қабылдаған күнге дейін тоқтатыла тұрады.
Уəжді пайымдауды қалыптастыру жəне пайдалану кезінде уəкілетті орган нарық субъектісіне тиісті хабарлама жібереді.
12. Басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) уəкілетті органның келісімі бар адам көрсетілген келісімді алған кезден бастап он екі ай ішінде келісілген лауазымға тағайындалуы (сайлануы) мүмкін.
Басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) уəкілетті органның келісімі бар басшы қызметкер, көрсетілген келісімнің қолданысы тоқтаған жағдайды қоспағанда, уəкілетті органның келісімін қайта алмастан, басшы қызметкердің өкілеттіктері тоқтатылған күннен бастап он екі ай ішінде келісілген лауазымға тағайындалуы мүмкін.
Қаржы ұйымының директорлар кеңесінің мүшесі - тəуелсіз директоры лауазымына уəкілетті органмен келісілген адам өкілеттіктері тоқтатылған күннен бастап он екі ай ішінде осы бапта жəне «Акционерлік қоғамдар туралы» Қазақстан Республикасының Заңы 1-бабының 20) тармақшасында белгіленген талаптарға сай келген жағдайда уəкілетті органның келісімін алмастан, осы қаржы ұйымында көрсетілген лауазымға қайта сайлануы мүмкін.
13. Басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) уəкілетті органның келісімі мынадай:
1) басшы қызметкер лауазымына келісілген кандидат осы баптың 12-тармағында белгіленген мерзімдерде тағайындалмаған (сайланбаған);
2) уəкілетті орган басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) келісімін кері қайтарып алған жағдайларда өз қолданысын тоқтатады.
14. Уəкілетті орган басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) келісім беруден мынадай негіздер бойынша бас тартады:
1) басшы қызметкер лауазымына кандидаттың осы бапта, «Акционерлік қоғамдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 1-бабының 20) тармақшасында, 54-бабының 4-тармағында, 59-бабының 2-тармағында жəне «Бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-бабында белгіленген талаптарға сай келмеуі;
2) тестілеудің теріс нəтижесі.
Мыналар:
басшы қызметкер лауазымына кандидатты тестілеу нəтижесі дұрыс жауаптардың жетпіс пайызынан аз болуы;
басшы қызметкер лауазымына кандидаттың уəкілетті орган айқындаған тестілеу тəртібін бұзуы;
уəкілетті органның басшы қызметкер лауазымына кандидатты келісу мерзімі өткенге дейін белгіленген уақытта тестілеуге келмеуі тестілеудің теріс нəтижелері болып табылады;
3) уəкілетті орган ескертулерінің жойылмауы немесе уəкілетті органның ескертулері ескеріле отырып пысықталған құжаттардың осы баптың 6-тармағында жəне уəкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленген мерзім өткеннен кейін ұсынылуы;
4) кандидатты басшы қызметкер лауазымына сайлаудың (тағайындаудың) Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тəртібінің бұзылуы;
5) басшы қызметкер өз лауазымын осы баптың 6-тармағында белгіленген мерзім ішінде уəкілетті органның келісімінсіз атқарып отырған мерзім өткеннен кейін құжаттардың ұсынылуы;
6) басшы қызметкер лауазымына кандидаттың бағалы қағаздар нарығында айла-шарғы жасау мақсатында жасалған жəне (немесе) үшінші тұлғаға (үшінші тұлғаларға) залал келтіруге алып келген деп танылған əрекеттер жасағаны туралы ақпараттың уəкілетті органда болуы.
Осы талап санамаланған оқиғалардың бірі неғұрлым ертерек туындаған күннен бастап бір жыл ішінде қолданылады:
уəкілетті органның басшы қызметкер лауазымына кандидаттың əрекеттерін бағалы қағаздар нарығында айла-шарғы жасау мақсатында жасалған деп тануы;
уəкілетті органның мұндай əрекеттерді жасау салдарынан үшінші тұлғаға (үшінші тұлғаларға) залал келтірілген фактіні растайтын ақпаратты алуы;
7) басшы қызметкер лауазымына кандидаттың қаржы ұйымына қатысты бағалы қағаздар нарығында айла-шарғы жасау мақсатында жасалған деп танылған əрекеттерді жасағаны үшін уəкілетті орган қадағалап ден қою шараларын қолданған жəне (немесе) оған Қазақстан Республикасы Əкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 259-бабы бойынша əкімшілік жаза қолданылған осы қаржы ұйымының басшы қызметкері (оның міндетін атқарушы адам) болғаны туралы ақпараттың уəкілетті органда болуы;
8) басшы қызметкер лауазымына кандидаттың қаржы ұйымының басшы қызметкері (оның міндетін атқарушы адам), əрекеттері мəмілеге қатысатын қаржы ұйымына жəне (немесе) үшінші тұлғаға (үшінші тұлғаларға) залал келтіруге алып келген қор биржасының трейдері болғаны туралы ақпараттың уəкілетті органда болуы;
9) басшы қызметкер лауазымына кандидаттың осы тармақтың 7) тармақшасында көрсетілген бұзушылықтарға алып келген мəселелер бойынша шешімдер қабылдау құзыретіне кіретін қор биржасының трейдері болғаны туралы ақпараттың уəкілетті органда болуы.
Осы тармақтың 7), 8) жəне 9) тармақшаларында белгіленген талаптар санамаланған оқиғалардың бірі неғұрлым ертерек туындаған күннен бастап бір жыл ішінде қолданылады:
уəкілетті органның қаржы ұйымының əрекеттерін бағалы қағаздар нарығында айла-шарғы жасау мақсатында жасалған деп тануы;
басшы қызметкер лауазымына кандидаттың əрекеттері салдарынан қаржы ұйымына жəне (немесе) үшінші тұлғаға (үшінші тұлғаларға) залал келтірілгенін растайтын ақпаратты уəкілетті органның алуы.
Уəкілетті орган резиденті Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымы болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органынан алған ақпарат да осы тармақтың бірінші бөлігінің 6), 7), 8) жəне 9) тармақшаларында көрсетілген ақпаратқа жатады.
15. Уəкілетті орган басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) келісім беруден қатарынан екі рет бас тартқан жағдайда:
1) басшы қызметкер лауазымына кандидатты келісу жөніндегі құжаттар уəкілетті орган оны тағайындауға (сайлауға) келісім беруден екінші рет бас тарту туралы шешім қабылдаған күннен бастап қатарынан он екі ай өткен соң уəкілетті органға қайта ұсынылуы мүмкін;
2) қаржы ұйымының басқару органының мүшесі уəкілетті орган оны сайлауға келісім беруден екінші рет бас тарту туралы шешім қабылдаған күннен бастап қатарынан он екі ай өткен соң қаржы ұйымының басшы қызметкері болып сайлануы мүмкін.
16. Уəкілетті орган басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) берілген келісімді мынадай негіздер бойынша кері қайтарып алады:
1) басшы қызметкердің осы бапта, «Сақтандыру қызметі туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 16-2-бабында, «Акционерлік қоғамдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 1-бабының 20) тармақшасында, 54-бабының 4-тармағында жəне 59-бабының 2-тармағында, «Бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-бабында немесе уəкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленген талаптарға сай келмеуі;
2) келісім беруге негіз болған анық емес мəліметтердің анықталуы;
3) уəкілетті органның «Қазақстан Республикасындағы банктер жəне банк қызметі туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 80-бабы 1-тармағының 11) тармақшасында, «Сақтандыру қызметі туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 53-3-бабы 1-тармағының 11) тармақшасында, «Бағалы қағаздар рыногы туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 3-5-бабы 1-тармағының 10) тармақшасында жəне «Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қоры туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 3-1-бабының 2-тармағында көзделген қадағалап ден қою шарасын қолдануы;
4) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының міндетті немесе төтенше жарналарды, сондай-ақ сақтандыру ұйымдары таратылған жағдайда сақтанушыларға (сақтандырылушыларға, пайда алушыларға) сақтандыру төлемдерін жүзеге асыруға кепілдік беретін ұйымға бастапқы біржолғы жəне қосымша жарналарды төлеу жөніндегі міндеттемелерді соңғы он екі ай ішінде екі жəне одан көп рет орындамауы немесе тиісінше орындамауы;
5) 2027 ж. 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізіледі
6) 2027 ж. 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізіледі
7) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының сақтандыру жөніндегі бірыңғай дерекқорға ақпарат беру жөніндегі талаптарды қатарынан он екі ай ішінде екі жəне одан көп рет орындамауы немесе тиісінше орындамауы, оның ішінде оны бұрмалауы жəне (немесе) толық жəне (немесе) уақтылы бермеуі;
8) осы бапта белгіленген талаптардың сақталмауы.
Уəкілетті органның басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) келісімді кері қайтарып алуы нарықтың өзге де субъектілерінде осы басшы қызметкерге бұрын берілген келісімді (келісімдерді) кері қайтарып алу үшін негіз болып табылады.
Уəкілетті орган басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) келісімін кері қайтарып алған басшы қызметкердің өкілеттіктері мұндай кері қайтарып алуды алған кезден бастап тоқтатылады.
1) уəкілетті орган басшы қызметкер лауазымына тағайындауға (сайлауға) келісімді кері қайтарып алған;
2) басшы қызметкер лауазымына кандидатты сайлаудың (тағайындаудың) Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тəртібі бұзылған;
3) уəкілетті органның уəжді пайымдауы негізінде басшы қызметкер деп танылған адамды уəкілетті орган басшы қызметкер лауазымына келіспеген жағдайда басшы қызметкермен еңбек шартын бұзуға жəне (немесе) оның өкілеттіктерін тоқтату жөнінде өзге де шаралар қабылдауға міндетті.
18. Уəкілетті органды нарық субъектісі (банк, сақтандыру холдингтерін қоспағанда) уəкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленген тəртіппен басшы қызметкерлерге байланысты барлық өзгеріс туралы, оның ішінде:
басшы қызметкерді тағайындау (сайлау), оны басқа лауазымға ауыстыру;
басшы қызметкермен еңбек шартын бұзу жəне (немесе) оның өкілеттіктерін тоқтату;
басшы қызметкерді сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық жасағаны үшін қылмыстық, əкімшілік жауаптылыққа тарту;
басшы қызметкердің тегі, аты, əкесінің аты (егер ол жеке басты куəландыратын құжатта көрсетілсе) өзгергені туралы хабардар етеді.
19. Осы баптың талаптары мынадай шарттардың бірі орындалған:
банк, сақтандыру холдингтерінде тізбесін уəкілетті орган белгілейтін рейтингтік агенттіктердің бірінің «А-» рейтингісінен төмен емес жеке кредиттік рейтингі, сондай-ақ банк, сақтандыру холдингтері резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органынан мұндай холдингтер шоғырландырылған қадағалауға жататыны туралы жазбаша растамасы болған;
уəкілетті орган жəне резиденті банк, сақтандыру холдингтері болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы арасында ақпарат алмасу туралы келісім болған, сондай-ақ банк, сақтандыру холдингтерінде рейтингтік агенттіктердің бірінің талап етілетін ең төмен рейтингі болған кезде Қазақстан Республикасының бейрезидент банк холдингтерінің, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру холдингтерінің басшы қызметкерлеріне қолданылмайды. Ең төмен рейтинг жəне рейтингтік агенттіктердің тізбесі уəкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленеді.
20) Осы баптың 2-тармағының 1), 4), 5) 7) жəне тармақшаларын қоспағанда, осы баптың талаптары:
банктің акцияларына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сəйкес шығарылған, базалық активі банктің дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздарды көрсетілген банктің акцияларына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сəйкес шығарылған, базалық активі көрсетілген банктің дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздарға тікелей иеленетін Қазақстан Республикасының резидент банк холдингінің акцияларын немесе жарғылық капиталына қатысу үлестерін иелену жəне (немесе) пайдалану жəне (немесе) оларға билік ету арқылы жанама иеленетін банк холдингіне;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының акцияларына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сəйкес шығарылған, базалық активі сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздарды көрсетілген сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының акцияларына жəне (немесе) Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сəйкес шығарылған, базалық активі көрсетілген сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздарға тікелей иеленетін Қазақстан Республикасының резидент сақтандыру холдингінің акцияларын немесе жарғылық капиталына қатысу үлестерін иелену жəне (немесе) пайдалану жəне (немесе) оларға билік ету арқылы жанама иеленетін сақтандыру холдингіне қолданылмайды.
2026.16.01. № 259-VIII ҚР Заңымен 9-5-баппен толықтырылды (2026 ж. 19 наурыздан бастап қолданысқа енгізілді)
9-5-бап. Банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының ірі қатысушысы, банк холдингі, сақтандыру холдингі мəртебесін иеленуге келісім беру тəртібі
1. Банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының ірі қатысушысы, банк холдингі, сақтандыру холдингі мəртебесін иеленуге келісім алғысы келетін тұлға осы баптың 8, 9, 10, 11, 13 жəне 14-тармақтарында айқындалған құжаттар мен мəліметтерді қоса бере отырып, уəкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленген нысан бойынша уəкілетті органға банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының ірі қатысушысы, банк холдингі немесе сақтандыру холдингі мəртебесін иелену туралы өтінішті ұсынуға міндетті.
2. Банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысы, банк холдингі, сақтандыру холдингі мəртебесін иеленуге келісім алу үшін алым төленеді, оның мөлшері мен төлеу тəртібі Қазақстан Республикасының салық заңнамасында айқындалады.
3. Банктің ірі қатысушысы, банк холдингі, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысы, сақтандыру холдингі, инвестициялық портфельді басқарушының ірі қатысушысы мəртебесін иеленуге келісім беру, оны кері қайтарып алу қағидалары жəне көрсетілген келісімді алу үшін ұсынылатын құжаттарға қойылатын талаптар уəкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде айқындалады.
4. Қазақстан Республикасының бейрезидент заңды тұлғалары банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының ірі қатысушысы, банк холдингі, сақтандыру холдингі мəртебесін иеленуге уəкілетті органның келісімін оларда не олардың бас ұйымында рейтингтік агенттіктердің бірінің талап етілетін ең төмен рейтингі болған кезде ала алады. Рейтингтік агенттіктердің ең төмен рейтингі мен тізбесі уəкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде айқындалады.
Осы тармақтың бірінші бөлігінде көрсетілген рейтингтің болуы банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының дауыс беретін акцияларының, оның ішінде Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сəйкес шығарылған, базалық активі банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздары арқылы (бұдан əрі осы баптың мақсатында - акциялар) жиынтығында он немесе одан көп пайызын жанама иеленуді, пайдалануды жəне оларға билік етуді немесе банк, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы, инвестициялық портфельді басқарушы акцияларының жиынтығында он немесе одан көп пайызын тікелей иеленетін жəне (немесе) пайдаланатын жəне (немесе) оларға билік ететін банктің ірі қатысушысы немесе банк холдингі, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысы немесе сақтандыру холдингі, инвестициялық портфельді басқарушының ірі қатысушысы болып табылатын жəне талап етілетін ең төмен рейтингі бар Қазақстан Республикасының бейрезидент басқа заңды тұлғасының дауыс беретін акцияларын (жарғылық капиталға қатысу үлестерін) иелену арқылы банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының дауыс беретін акцияларының он немесе одан көп пайызымен банк, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы, инвестициялық портфельді басқарушы қабылдайтын шешімдерге жанама əсер етуді (дауыс беруді) болжайтын Қазақстан Республикасының бейрезидент заңды тұлғасы үшін талап етілмейді.
5. Қазақстан Республикасының бейрезидент заңды тұлғасы рейтингтік агенттіктердің бірінің талап етілетін ең төмен рейтингі болған кезде зейнетақы активтерін сенімгерлік басқаруды жүзеге асыратын инвестициялық портфельді басқарушының акционері бола алады. Рейтингтік агенттіктердің талап етілетін ең төмен рейтингі мен тізбесі уəкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленеді.
Қазақстан Республикасының бейрезидент жеке тұлғасының зейнетақы активтерін сенімгерлік басқаруды жүзеге асыратын инвестициялық портфельді басқарушының акцияларын иелену үлесі зейнетақы активтерін сенімгерлік басқаруды жүзеге асыратын инвестициялық портфельді басқарушының дауыс беретін акцияларының жалпы санының он пайызынан аспауға тиіс.
6. Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымы ғана мынадай шарттар орындалған кезде:
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымында өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің заңнамасы бойынша қаржылық қызметті жүзеге асыруға арналған қолданыстағы лицензия (рұқсат) болса, мұндай лицензия (рұқсат) осы мемлекеттің заңнамасы бойынша талап етілетін жағдайларда;
2) Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымы резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген, Қазақстан Республикасының аумағында өз қызметін жүзеге асыратын банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының акцияларын иеленуге келісім (рұқсат) болса, мұндай келісім (рұқсат) осы мемлекеттің заңнамасы бойынша талап етілетін жағдайларда;
3) Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымында немесе оның бас ұйымында тізбесі уəкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленетін рейтингтік агенттіктердің бірінің талап етілетін ең төмен рейтингі болса;
4) Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымы өзі резиденті болып табылатын мемлекетте шоғырландырылған қадағалауға жатса, банк, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы акцияларының жиырма бес немесе одан көп пайызын тікелей иеленетін жəне (немесе) пайдаланатын жəне (немесе) оларға билік ететін Қазақстан Республикасының бейрезидент банк холдингі, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру холдингі бола алады.
7. Банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының ірі қатысушылары - жеке тұлғалар банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының акцияларын өздеріне меншік құқығында тиесілі мүліктің құнынан аспайтын мөлшерде төлейді. Бұл ретте мүліктің құны (банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының бұрын сатып алған акцияларының құнын шегергенде) банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының бұрын сатып алған жəне сатып алатын акцияларының жиынтық құнынан кем болмауға тиіс.
Банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының акцияларын сатып алу үшін пайдаланылатын қаражат көзі өтініш беруші:
кəсіпкерлік, еңбек жəне (немесе) Қазақстан Республикасының заңнамасында немесе шет мемлекеттің заңнамасында тыйым салынбаған өзге де қызметтен түсетін кірістер ретінде;
банктің, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, инвестициялық портфельді басқарушының сатып алынатын акциялары құнының жиырма бес пайызынан аспайтын мөлшерде - сыйға тарту, мұра, ұтыстар жəне (немесе) өтеусіз алынған мүлікті, мұра ретінде алынған мүлікті сатудан түсетін кірістер түрінде;